سقوط ۶۹ درصدی رشد واقعی سرمایه‌گذاری برای «شروع پروژه‌های جدید ساختمانی» در بهار ۱۴۰۴، یک هشدار جدی برای آینده بازار مسکن و اقتصاد کشور است. این کاهش بی‌سابقه که از سال ۱۳۸۶ تاکنون سابقه نداشته، نشان‌دهنده خروج گسترده سرمایه‌گذاران از بخش مولد ساختمان‌سازی و تعمیق رکود در این صنعت حیاتی است.

اعداد چه می‌گویند؟ شوک منفی ۶۹ درصدی

بر اساس آمار رسمی بانک مرکزی و تحلیل‌های اقتصادی، وضعیت سرمایه‌گذاری در پروژه‌های ساختمانی جدید در بهار امسال به شکل نگران‌کننده‌ای تغییر کرده است:

کاهش تاریخی: رشد واقعی سرمایه‌گذاری برای شروع پروژه‌های ساختمانی در بهار ۱۴۰۴، به منفی ۶۹ درصد رسیده است. این بدترین عملکرد از اواسط دهه ۸۰ تاکنون است.
تغییر مسیر: متوسط رشد واقعی سرمایه‌گذاری برای «شروع پروژه‌های ساختمانی» که در دهه ۸۰ حدود ۲۷ درصد بود، در دهه ۹۰ به منفی ۲.۷ درصد رسید و اکنون با یک جهش شدید، سقوط آزاد کرده است.
سهم پروژه‌های ناتمام: سهم سرمایه‌گذاری برای شروع پروژه‌های جدید از کل سرمایه‌گذاری ساختمانی، از حدود ۲۷ درصد در سال ۱۳۸۹ به تنها ۱۸ درصد کاهش یافته است. در مقابل، سهم «ساختمان‌های ناتمام» افزایش یافته است؛ این یعنی سازندگان بیشتر بر تکمیل کارهای نیمه‌تمام تمرکز کرده‌اند تا تعریف پروژه‌های تازه با ریسک بالا.

دلایل اصلی سقوط سرمایه‌گذاری: عوامل ضدتولید

بررسی‌ها نشان می‌دهد که این سقوط تاریخی، نتیجه ترکیبی از 5 عامل کلیدی است که فضای سرمایه‌گذاری در بخش ساختمان را به شدت ریسکی و غیرجذاب کرده‌اند.

۱. شوک مالیاتی ناگهانی و غافلگیرکننده (ضربه نهایی)

«شوک مالیاتی» و ترس از مالیات‌های ناگهانی، به عنوان یکی از مهم‌ترین و جدیدترین عوامل، فعالان ساختمانی را به سمت دست کشیدن از کار و توقف تعریف پروژه‌های جدید سوق داده است. این نوع مالیات‌ستانی غافلگیرکننده، ریسک ادامه فعالیت مولد را به شکل غیرقابل‌پیش‌بینی افزایش داده است.

۲. ابهام در آینده فروش مسکن

تورم ساخت (حدود ۴۵ درصد در بهار) به شدت از رشد قیمت فروش مسکن (حدود ۱۸ درصد) سبقت گرفته است. این فاصله فزاینده میان هزینه تولید و قیمت فروش، سودآوری را به حاشیه برده است.

۳. تورم تولید بالا و ناترازی قیمت

افزایش تصاعدی هزینه‌های تولید (مصالح و دستمزد کارگر) در حالی که قدرت خرید و رشد قیمت مسکن ضعیف‌تر است، باعث شده است که فعالان ساختمانی «توان تکمیل سرمایه‌گذاری» را از دست بدهند.

۴. انتظارات تورمی و ریسک‌های عمومی

انتظارات تورمی در سطح عمومی اقتصاد، ریسک‌های سیاسی و ابهامات فضای سیاسی (مانند مذاکرات با غرب) همگی از جمله عواملی هستند که سرمایه‌گذاران را به خروج از بخش ساختمانی ترغیب می‌کنند.

۵. رشد قیمت مسکن پایین‌تر از تورم تولید

همانطور که ذکر شد، سبقت گرفتن تورم تولید از رشد قیمت فروش مسکن، اصلی‌ترین عامل در کاهش شدید سودآوری و تشدید رکود است.

پیامدهای این سقوط: کمبود عرضه در آینده نزدیک

کاهش ۶۹ درصدی شروع پروژه‌های ساختمانی، به صورت مستقیم، آینده عرضه مسکن در کشور را تهدید می‌کند. پروژه‌های جدید امروز، مسکن‌های دو تا سه سال آینده هستند. با توقف تعریف پروژه‌های تازه، باید منتظر کمبود شدید عرضه مسکن در سال‌های پیش‌رو و به دنبال آن، جهش‌های قیمتی در بازار ملک باشیم.

5/5 - (1 امتیاز)

سقوط تاریخی سرمایه‌گذاری در «پروژه‌های جدید ساختمانی»

اعداد چه می‌گویند؟ شوک منفی ۶۹ درصدی

دلایل اصلی سقوط سرمایه‌گذاری: عوامل ضدتولید